Các hãng xe máy điện ở Việt Nam đang đẩy mạnh đầu tư vào hệ thống trạm hoán đổi pin, giải pháp giúp người dùng nhanh chóng có được pin đầy mà không cần chờ đợi sạc, qua đó nâng cao trải nghiệm và thúc đẩy quá trình chuyển đổi từ xe xăng sang xe điện.
Giải pháp rút ngắn khoảng cách giữa xe xăng và xe điện
Trong thị trường xe điện, phạm vi hoạt động, pin và thời gian sạc là những rào cản khiến người dùng ngần ngại chuyển đổi. Mặc dù xe máy điện dễ tìm nơi sạc hơn ôtô điện, thời gian sạc vẫn dài gấp nhiều lần so với đổ xăng.
Giải pháp hoán đổi pin cho phép người dùng có ngay gói pin đầy dung lượng chỉ trong vài phút, loại bỏ thời gian chờ đợi. Khi thị trường xe máy điện Việt Nam ngày càng cạnh tranh, trạm đổi pin đang trở thành “vũ khí” chiến lược giúp các hãng gia tăng thị phần.
Cuộc đua phát triển hệ thống trạm đổi pin
Mặc dù Selex Motors hiện là đơn vị sở hữu mạng lưới đổi pin rộng lớn nhất, tập trung tại TP.HCM, Hà Nội và Đà Nẵng với khoảng 100 điểm, VinFast mới là hãng tiên phong trong lĩnh vực này.
VinFast từng triển khai đổi pin cho các mẫu Impes, Ludo và Klara S tại hệ thống WinMart+ với giá 25.000 đồng/pin/lần. Tuy nhiên, hãng đã dừng mô hình vào tháng 11/2022 do nhu cầu thấp. Gần đây, VinFast tuyên bố khởi động lại với mục tiêu đầy tham vọng: 150.000 trạm trên toàn quốc.
Theo kế hoạch, VinFast sẽ lắp đặt 1.000 trạm trong tháng 10, hướng đến 50.000 trạm vào cuối năm 2025 và hoàn thành hệ thống trong 3 năm tiếp theo. Hãng cũng vừa công bố mô hình nhượng quyền tủ đổi pin (gồm tủ và 11 viên pin) với chi phí 9.000 đồng/pin/lượt và thời gian đổi chưa đến một phút.
Honda, với mẫu CUV e: sử dụng pin tháo rời, cũng tuyên bố sẽ đặt trạm đổi pin tại một số đại lý HEAD trên toàn quốc. Mặc dù chưa đi vào hoạt động, đây là dấu hiệu cho thấy hãng xe Nhật Bản đang chuẩn bị cho xu hướng mới.
TMT Motors – nhà phân phối ôtô điện Wuling – cũng xác nhận kế hoạch kinh doanh xe máy điện và phát triển mô hình trạm đổi pin tự động. Trạm của TMT có thể mở rộng linh hoạt từ 5 đến 72 viên pin/trạm, sử dụng nguồn điện 220V.
Ngoài ra, một số đơn vị tư nhân nước ngoài cũng đang tìm kiếm đối tác để triển khai trạm đổi pin tại Việt Nam.
Bài học thành công từ thị trường quốc tế
Đài Loan là hình mẫu thành công trong việc triển khai hệ thống trạm đổi pin. Gogoro – thương hiệu dẫn đầu thị trường xe máy điện Đài Loan – đã xây dựng 12.987 trạm đổi pin GoStation.
Theo Taiwan News, từ năm 2020, số lượng trạm đổi pin GoStation tại các thành phố lớn như Tân Bắc, Đào Viên hay Cao Hùng (1.458 trạm) đã vượt qua số trạm xăng dầu (1.401 trạm). Mạng lưới này ghi nhận khoảng 390.000 giao dịch hoán đổi pin mỗi ngày, minh chứng cho tính hiệu quả và sự cần thiết của mô hình này.
Tương lai của trạm đổi pin tại Việt Nam
Sự gia tăng đáng kể số lượng người dùng xe điện tại Việt Nam là tiền đề thuận lợi để phát triển trạm đổi pin. VinFast, với hệ thống sạc công cộng V-GREEN sẵn có, vẫn quyết liệt đầu tư vào mạng lưới đổi pin. Các hãng khác như Selex Motors, Honda, TMT Motors cũng có những động thái tương tự.
Trong tương lai gần, trạm đổi pin được dự báo sẽ trở thành yếu tố cạnh tranh then chốt, bên cạnh các chương trình ưu đãi, giảm giá và hỗ trợ người dùng. Các thương hiệu dám đầu tư mạnh mẽ và có giải pháp tối ưu sẽ giành được lợi thế, trong khi những đơn vị chậm chân có nguy cơ bị đào thải khỏi thị trường đầy tiềm năng này.


